Lipoedeem

Wat is Lipoedeem?

Lipoedeem is een vetstofwisselingsziekte van de vetcellen van de benen en soms ook de armen. Simpel gezegd maken de vetcellen wel vet aan (ze groeien), maar verbranden ze dit nauwelijks meer. Dat verklaard waarom bij afvallen het door lipoedeem aangedane weefsel niet of nauwelijks meer in volume afneemt.

Het is een chronische aandoening, die in matige tot ernstige vorm voorkomt bij 10% van de vrouwen vanaf de puberteit. Zo zal in de loop van de jaren het (vet)volume van de benen (en eventueel de armen) toenemen.

Hoe ontstaat Lipoedeem?

De precieze oorzaak en het ontstaan van lipoedeem is niet bekend. Waarschijnlijk spelen erfelijke factoren en vrouwelijke hormonale factoren een rol. Dit laatste wordt gedacht omdat de aandoening alleen bij vrouwen voorkomt, en pas vanaf de puberteit.

Ernst en beloop

Lipoedeem kan zich uiten in vele gradaties. Hoe het lipoedeem zich bij een individu gaat ontwikkelen, is niet te voorspellen. De ene patiënt ontwikkelt een gering lipoedeem zonder pijnklachten en dit blijft haar hele leven zo. Bij een andere patiënt kan er sprake zijn van een ernstig stadium waarbij ernstige pijnklachten en mechanische bewegingsbeperking kunnen ontstaan. Het kan een geleidelijk proces zijn, maar het kan ook met plotselinge verergeringen en perioden van rust gepaard gaan. Gelukkig is het zo, dat verreweg de meeste patiënten met lipoedeem in de vroegste, minst ernstige stadia blijven, waarbij de klachten beperkt blijven tot geringe, hoofdzakelijk cosmetische problematiek.

Hoe stelt de dermatoloog de diagnose Lipoedeem?

Lipoedeem heeft ernstige gevolgen voor uw gezondheid. Het is daarom zaak uw lipoedeem in een zo vroeg stadium te ontdekken. Uw arts zal de kenmerkende 'rijbroek' van vet- en vochtophoping gelijk herkennen als lipoedeem. Maar voordat de lipoedeem tot dit stadium is gevorderd, zijn er ook genoeg symptomen waaraan uw arts een beginnend lipoedeem zal kunnen herkennen. Belangrijk hierbij is dat u duidelijk en compleet alle symptomen die u heeft aan uw arts vertelt. De volgende symptomen en klachten van lipoedeem kunnen voorkomen:

  • Snelle ontwikkeling van blauwe plekken
  • Zwaar gevoel in de benen
  • Last van cellulitis
  • Dikke benen
  • Pijn in de benen, die opgezwollen kunnen zijn
  • Schurende huid bij het lopen
  • Last van de kniegewrichten
  • Toename van gewicht, zonder dat hiervoor een duidelijke oorzaak is
  • Kledingmaat van bovenlichaam wijkt tot twee a drie maten af van die van het onderlichaam

Wat zijn de symptomen van Lipoedeem?

Lipoedeem kan een hele lijst aan problemen veroorzaken:

  • Er is sprake van toename van het volume van de benen (en eventueel armen) ten opzichte van de rest van het lichaam vanaf de puberteit.
  • Bij gewichtsverlies worden romp, borsten of gezicht wel dunner, de benen en armen niet.
  • Taillemaat is vaak 1-2 maten kleiner dan die van de benen.
  • Benen (en soms armen) voelen zwaar en zwabberig aan.
  • Bovendien zijn ze gevoelig (pijnlijk bij aanraking en stoten) en treden er makkelijk blauwe plekken op.
  • Cellulitebeeld (sinaasappelhuid).
  • Handen en voeten zijn niet dik (tenzij er bijkomend lymfoedeem optreedt), het lipoedeem houdt boven de enkel op.
  • Door een veranderd looppatroon kunnen op den duur ook knieklachten ontstaan.

Wat zijn de behandelmogelijkheden voor Lipoedeem?

De huidige behandelingsmethoden voor lipoedeem zijn:

  • Individuele begeleiding door een fysiotherapeut voor bewegingsadviezen, manuele lymfedrainage en eventueel pneumatische compressietherapie (oedeemtherapie)
  • Het behandelen van lipoedeem door het dragen van een therapeutische elastische panty of elastische kousen
  • Wanneer er sprake is van overgewicht: begeleiding door een diëtist om gewichtstoename te voorkomen; tevens wordt een koolhydraat arm dieet aanbevolen
  • Chirurgische behandeling in de vorm van Tumescent Liposculptuur; hiermee wordt een groot deel van het afwijkende vet verwijderd.

Wat kunt u zelf doen?

Veel bewegen en sporten helpt tegen lipoedeem. Bij het wandelen, zwemmen en fitnessen onder goede begeleiding worden de lymfeklieren gestimuleerd. Dit zorgt voor afname van de vochtophopingen. Niet alle sporten zijn geschikt, sporten waarbij plotselinge snelle krachtexplosies nodig zijn, zijn net als zwaar lichamelijk werk, af te raden.

Wanneer u last heeft van overgewicht, is het raadzaam om onder goede begeleiding af te vallen. Hierbij zullen ook de ophopingen van vocht en vet op niet door lipoedeem aangedane plaatsen afnemen. Wanneer u aan lipoedeem lijdt, moet u uw huid goed verzorgen. Extreme kou en warmte zijn niet goed voor de lipoedeem-huid. Zorg ook dat u insectenbeten voorkomt, geen knellende kleding draagt en knedende massages van de door lipoedeem aangedane gebieden voorkomt.‚Äč

naar boven